Suriye'nin kalbinde bir Mossad ajanı: Eli Cohen’in casusluk hikayesi
Tarihte eşine az rastlanan casusluk hikayelerinden biri, Eli Cohen ya da nam-ı diğer Kemal Emin Sabit, İsrail gizli servisi Mossad için çalışan bir casustu. Yeni bir kimliğe bürünerek Suriye rejimine sızan Cohen, stratejik bilgileri ele geçirerek İsrail'e ulaştırdı. 1960'ların başlarında Suriye'de üst düzey görevlerde bulunmuş ve Savunma bakan yardımcılığına kadar yükselmişti. Eli Cohen, neredeyse Suriye'de bakanlığa kadar yükselecekken deşifre oldu. Bu tehlikeli ajanlık oyunu, Cohen'in deşifre olup yakalanması ve idam edilmesiyle son buldu. Orta Doğu'da dengelerin değişmesinde önemli bir rol oynayan Mossad ajanı Eli Cohen'in Suriye'de ve Orta Doğu'daki hikayesini sizler için hazırladık.
Giriş Tarihi: 22.11.2023
13:02
Güncelleme Tarihi: 24.11.2023
11:12
➜ Arjantin'de bulunduğu süre zarfında artık Suriye Diasporası tarafından kabul gören ve şöhreti günden güne artan Cohen ya da namı diğer Kemal Emin Sabit , Suriye Büyükelçisinin verdiği bir davete adını listeye yazdırmayı başarmıştı. Önemli bürokratlarla bir arada olma fırsatı yakalamış ve Suriye askeri ataşesi Amin el Hafız ile tanışmıştı.
➜ Davette kısa zamanda Hafız 'ı kendisine hayran bırakmış ve ondan Suriye'ye gitmesi için bir davet almıştı. Eli Cohen'in Arjantin'de geçirdiği süre boyunca beklediği fırsat sonunda eline geçmişti. Aldığı bu davetin hemen ardından Suriye'ye doğru yola çıktı.
➜ İlk olarak Şam 'a giden Cohen, Arjantin'deki Suriyeli Arap dostlarının yazdıkları referans mektupları sayesinde kısa sürede hem ticari çevrelerin hem de Suriye yüksek sosyetesinin güvenini kazanmış, üst düzeyden hükümet yetkilileriyle temas kurmuş ve askeriyeden birçok generalle tanışmıştı.
SİYONİZMİN BAŞKENTİ TEL AVİV NASIL KURULDU?
➜ 1960'ların başında Suriye, Arap dünyası içerisinde İsrail'e olan tutumu en sert olan ülkelerin başında geliyordu. İsrail-Suriye ilişkilerinin tansiyonunun sürekli yüksek seyrettiği bir dönemde Golan Tepeleri iki taraf arasında gerilimi daha da arttırmıştı.
➜ Suriye, Golan Tepeleri 'nin yüksek mevzilerinden İsrail'e havan atışları yaparak stratejik üstünlüğünü göstermek konusunda geri durmuyor, İsrail ise buna misilleme olarak Suriye tarafına çeşitli zayiatlar veriyordu. Bunun yanı sıra Suriye, İsrail'in en önemli su kaynaklarından biri olan Ürdün Nehr i'nin yatağını değiştirme planları yapmaktaydı.
➜ İsrail, Suriye'nin bu tutumu karşısında Şam 'da görev yapacak, özel operasyonlarda kullanılmak üzere üst düzey ajan arayışına girdi. Bu görev için, daha önce Mısır'da pek çok başarılı operasyona katılan ve hem İsrail Savunma Bakanlığı'nın hem de Mossad'ın güvenini kazanmış Eli Cohen 'den daha uygun bir aday yoktu. Bu sebeple, çeşitli eğitimlerden geçirdikleri, yeni bir geçmiş ve yeni bir kimlik verdikleri bu casusun ele geçireceği gizli bilgi ve belgelere ihtiyaç duyuyorlardı.
Suriye Savunma Bakan Yardımcısı oldu
➜ Eli Cohen, Suriye hükümeti ve ordusuyla artık iyiden iyiye yakındı ve her sabah saat 08.00'de İsrail'e bilgi ve belgeleri göndermeye başlamıştı. Bu belgeler içinde en dikkat çekici bilgi Cohen'in erken öngörüsüyle, orduda artan bir gerilim ve Baas'ın yükselişi ile alakalıydı. Bu nedenle, Eli Cohen, Baas partisine sürekli cömert bağışlar yaparak parti içinde nüfuz elde etmeye çalışıyordu.
➜ 8 Mart 1963 tarihinde, Suriye ordusu askeri bir darbe yaptı ve yönetimi de Cohen 'in öngördüğü gibi Baas Partisi' ne verdi. Eli Cohen'in Arjantin'deyken yakın ilişkiler kurduğu askeri ataşe General Emin el-Hafız önce Savunma Bakanı ardından da parti içinde bir darbeyle devlet başkanlığına kadar çıkmıştı. Eli Cohen de Suriye Savunma Bakan Yardımcısı olmuş ve hemen hemen her toplantıya sorgusuz sualsiz girebilmenin yolunu bulmuştu.
SİYASETİN GÖLGESİNDEKİ SOYKIRIM: BATI'NIN İKİ YÜZLÜLÜĞÜ
➜ Kemal Emin Sabit, Suriye hükümeti ve çevreleriyle olan güçlü iletişimi ve savunma bakanlığındaki gücünü kullanmaktan hiçbir şekilde geri durmuyordu. Suriyeli yetkililerle olan bağlantıları, elde ettiği bütün gizli bilgileri Mossad'a gün günü raporladı. Özellikle savunma bakanlığındaki görevi nedeniyle Şam' a yerleşmiş ve müstakil konutunda Mossad'la haberleşmek için etkili bir iletişim ağı kurmuştu. Bu iletişim ağından telsizle bilgi aktarımı yapıyordu.
➜ Eli Cohen 'in ajanlık faaliyetleri, Suriye'nin yapacağı hamlelerin İsrail tarafından önceden bilinmesine neden oluyor, Suriye'nin yaptığı her operasyonun başarısızlıkla sonuçlanmasına neden oluyordu. Özellikle Golan Tepeleri hakkında İsrail'e gönderdiği gizli bilgi ve belgeler neticesinde İsrail birçok Suriye yerleşkesi ve askerini bertaraf etmişti. Ürdün Nehri yatağının değiştirilmesi için gizli yürütülen çalışmaların yapıldığı alanlar da İsrail tarafından nokta atışı bir şekilde vuruluyordu.
➜ Bir gün, yine her zamanki gibi sabah saatlerinde topladığı istihbarat bilgilerini İsrail' e iletirken, Suriye ordusunda geniş çaplı bir değişim söz konusuydu. Aldıkları her kararı bir gün sonra gazetelerde görmeye ve askeri operasyonlarda sürekli başarısız olmaya neden olan bir istihbarat açığı olup olmadığı konuşuluyordu.
➜ Ülkenin son derece çağın gerisinde kalmış askeri iletişim sistemi , Ocak 1965'te yaşanan büyük bir değişimle titiz bir şekilde güncellendi. Yeni iletişim cihazları , eskimiş teknolojinin yerini alacak şekilde Sovyetler Birliği 'nden getirilmişti. Ancak bu devasa güncelleme için, ülke genelindeki iletişim 24 saatliğine durduruldu . O gün, sessizlik hakimdi; bütün ülke adeta nefesini tutmuştu. Ancak sessizlik, nöbetçi telsiz subayının dikkatini çeken tuhaf bir sinyalle bozuldu.